Quản lý OTT như thế nào để người dùng hưởng lợi nhiều nhất?

14:40, Thứ Ba, 14/06/2016 (GMT+7)
Sự ra đời và phát triển mạnh mẽ của các ứng dụng nhắn tin, gọi điện miễn phí trên nền internet (OTT) thực sự đã làm thay đổi rất nhiều cách thức mọi người giao tiếp với nhau cũng như với thị trường viễn thông. Từ chỗ được buông lỏng gần như hoàn toàn, hiện nhiều quốc gia đã có chính sách quản lý các ứng dụng này. Tuy nhiên, quản lý như thế nào, tới mức độ nào đang là câu hỏi được đặt ra.
 
Với một lượng lớn người dùng đa số người dùng (đặc biệt là ở những thị trường viễn thông đang phát triển), các ứng dụng nhắn tin, gọi điện miễn phí đang trở thành một trong những phương thức liên lạc chủ yếu. Lưu lượng tin nhắn gửi qua các OTT hiện đã vượt qua lượng SMS truyền thống gửi trên mạng di động. Không ít hãng nghiên cứu thị trường đã dự báo đến năm 2018, gần như người dùng di động nào cũng sử dụng các ứng dụng này. 
Khi bắt đầu qua giai đoạn phát triển bùng nổ, ngoài việc được gửi những tin nhắn, gọi điện miễn phí người dùng bắt đầu mới để ý tới những tác động khác các OTT đem lại ví dụ như thông tin cá nhân của họ được sử dụng vào mục đích gì? Nếu bị lừa đảo hay gặp vấn đề trong quá trình sử dụng ứng dụng, ai sẽ giải quyết cho họ?
 
Đó chính là một trong những lý do khiến nhiều quốc gia bắt đầu đưa ra các chính sách quản lý đối với các OTT.
 
Quản chặt hơn để bảo vệ người dùng
 
Mới đây, ứng dụng nhắn tin miễn phí WhatsApp được tòa án Đức yêu cầu phải đưa các thông tin về các điều khoản, điều kiện đối với người dùng đăng ký sử dụng dịch vụ tại nước này bằng tiếng Đức, đồng thời đảm bảo cho người dùng nước này có thể liên hệ trực tiếp với đại diện của ứng dụng này nếu có vấn đề phát sinh. Nếu không thực hiện, OTT này sẽ bị phạt 283.000 USD.
WhatsApp hiện có hơn 1 tỷ người dùng trên toàn cầu
WhatsApp hiện có hơn 1 tỷ người dùng trên toàn cầu
Lý do đưa ra phán quyết này là để bảo vệ quyền lợi người dùng tại Đức. Người dùng có quyền hiểu rõ các điều kiện, điều khoản của ứng dụng, đặc biệt là với các điều khoản dài dòng và điều khoản về chính sách riêng tư được diễn tả bằng ngôn ngữ mẹ đẻ thay vì bằng tiếng Anh. Với phán quyết này, Đức cũng muốn WhatsApp nói riêng và tất cả các ứng dụng OTT nói chung sẽ phải có trách nhiệm hơn đối với người dùng.
 
Đây chỉ là một trong số những ví dụ về việc các quốc gia đang có xu hướng gia tăng quản lý đối với các nhà cung cấp ứng dụng OTT trong thời gian gần đây. Phần lớn là tăng cường quản lý hơn trong vấn đề bảo vệ dữ liệu, bảo vệ người dùng và cạnh tranh. Đặc biệt là vấn đề thông tin cá nhân người dùng được sử dụng vào mục đích gì. 
 
Liệu có kéo lùi sáng tạo, đổi mới?
 
Mặc dù chủ trương quản chặt các OTT hơn chủ yếu nhằm mục đích bảo vệ người dùng, song cũng có không ít ý kiến cho rằng cách thức quản lý nói trên liệu có phải là cách tốt nhất, hiệu quả nhất? Vì sao lại nói vậy? 
 
Thứ nhất: Việc yêu cầu diễn giải các điều kiện, điều khoản người dùng bằng ngôn ngữ chính được sử dụng tại quốc gia đó có thể khiến người dùng chịu khó đọc các điều khoản trước khi đăng ký. Tuy nhiên, cũng sẽ rất ít người đủ kiên nhẫn để đọc hết và tìm hiểu cặn kẽ các điều khoản đó bởi phần lớn chúng đều rất dài và mang tính chất “hàn lâm”. Phần lớn đều lướt qua để tới nhanh phần “Tôi đồng ý” để hoàn thành quá trình đăng ký. Vì vậy, yêu cầu nói trên không mang lại nhiều tác động thực sự.
Thứ hai: Việc yêu cầu ứng dụng đảm bảo để người dùng có thể liên hệ trực tiếp để giải quyết các vấn đề phát sinh đồng nghĩa với việc OTT sẽ phải mở văn phòng đại diện tại quốc gia đó, hoặc chí ít cũng phải đầu tư nhân lực để đại diện cho họ giải quyết các vấn đề phát sinh. Chi phí này đối với các ứng dụng OTT lớn, có tên tuổi có lẽ không phải là vấn đề quá lớn, song sẽ là rào cản đối với những startup mới trong lĩnh vực này muốn gia nhập thị trường. Thị trường sẽ bớt đi tính cạnh trang đồng nghĩa với việc động lực thúc đẩy sáng tạo, đổi mới của tất cả nhân tố tham gia thị trường cũng sẽ bị giảm đi. Điều này ngược lại sẽ khiến người dùng giảm cơ hội tiếp cận với những ứng dụng mới sáng tạo hơn, hữu ích hơn.
 
Để hài hòa những yếu tố trên, không ít ý kiến cho rằng nỗ lực của cơ quan quản lý có thể chuyển theo hướng tinh giản bớt các điều khoản hoặc mô tả nó một cách ngắn gọn, tường minh hơn đối với đại đa số người dùng. 
 
Còn với việc yêu cầu thành lập văn phòng/người đại diện tại từng thị trường, điều này chỉ nên áp dụng khi OTT có một số lượng đủ lớn người dùng.
 
Hoàng Vũ
 
.
.
.

.
.
.