Triển khai Big data: Giải pháp nào cho doanh nghiệp Việt? (Phần 2)

08:43, Thứ Tư, 17/08/2016 (GMT+7)
Nếu là người quan tâm tới thị trường, hẳn bạn còn nhớ thương vụ Alibaba mua lại Lazada và hẳn cũng thắc mắc vì sao Alibaba lại chi ra 1 tỉ USD để mua về một doanh nghiệp đang kinh doanh thua lỗ, giá cổ phiếu giảm tới 40%. Câu trả lời chỉ có một từ: Data.
 
 
Những câu chuyện thành công nhờ Big data
 
Google lại là một ví dụ khác trong lĩnh vực công nghệ. Năm 2015, Google (giờ là Alphabet) thu về 60 tỉ USD. Thử tưởng tượng xem doanh thu đó đến từ đâu? Câu trả là là từ quảng cáo. Vậy điều gì khiến Google thu hút được những người mua quảng cáo? Đó chính là việc quảng cáo của Google tiếp cận được tới đúng những khách hàng mục tiêu của doanh nghiệp, đúng những người đang có nhu cầu mua sắm những sản phẩm của họ. Vì sao Google biết được điều này? Câu trả lời là họ áp dụng Big data. Họ thu thập dữ liệu người dùng trên toàn thế giới hàng phút, hàng giây và biết được gần như chính xác nhu cầu của họ, từ đó ra quyết định việc hiển thị quảng cáo về những sản phẩm gì để tiếp cận với khách hàng.
 
Quay trở lại ví dụ về việc Alibaba mua lại Lazada trong khi hãng thương mại điện tử này đang thua lỗ rất nặng. Câu trả lời chính là những dữ liệu mà Lazada đang nắm giữ, sẽ có thể thu thập được và giá trị của nó trong cả hệ sinh thái dữ liệu của Alibaba. Rất nhiều người nghi ngờ việc Alibaba có thể vực dậy hoạt động của Lazada nhưng đó chưa chắc là điều Alibaba định làm. Với họ, việc đầu tư vào một phần trong hệ sinh thái của mình, có thể phần đó không tăng trưởng song nó lại dẫn đến tăng trưởng gấp 10 lần ở một phần khác của hệ sinh thái thì đó chính là thành công. Trong trường hợp này, một số cho rằng việc mua lại Lazada có khả năng nền tảng thanh toán Ali Pay của Alibaba sẽ trở thành hệ thống thanh toán tương lai của toàn châu Á. Bất kỳ một người nào muốn mua bất kỳ một thứ gì họ có thể lôi điện thoại ra và thanh toán ngay. Khi đó các ngân hàng sẽ chỉ như nhà cung cấp dịch vụ thứ cấp - supplier cho Ali Pay và Alibaba chỉ việc ngồi thu phí.
 
Rất nhiều thương vụ mua bán và sáp nhập trên thế giới cũng diễn ra theo cách đó. Một doanh nghiệp mua lại một doanh nghiệp khác nhiều khi do họ thấy được vai trò của nó trong hệ sinh thái Big data của họ.
 
Big data không chỉ được triển khai phổ biến trong lĩnh vực kinh doanh, bán lẻ, nó còn được áp dụng trong rất nhiều lĩnh vực khác. Chiến dịch tái tranh cử tổng thống của ông Barack Obama cũng có thể coi là một ví dụ thành công nhờ Big data. Trong đội ngũ nhân viên phục vụ cho hoạt động tranh cử của ông, có một nhóm gồm khoảng 20 kỹ sư về công nghệ và dữ liệu. Họ đã xây dựng một mô hình bầu cử trên hệ thống và chạy nó liên tục, thu thập các dữ liệu và phân tích. Cứ một tiếng hệ thống lại cho ra xác suất trúng cử của ông là bao nhiêu. Hệ thống đã cho biết thời điểm quyết định có thành công hay không nằm ở 24 giờ cuối cùng trước khi bỏ phiếu chứ hiện tại ông có đổ thêm tiền để tranh cử ở các bang cũng không cải thiện được kết quả. Ông Obama sẽ thành công nếu tiếp cận được với khoảng 1 triệu cử tri chưa đưa ra được quyết định của mình. Nhờ có được thông tin này, đội ngũ nhân viên đã phủ sóng thông tin của Obama trên tất cả các kênh truyền thông, từ truyền hình, mạng xã hội tới gọi điện thoại trực tiếp trong suốt khoảng thời gian này và kết quả là ông đã trở thành Tổng thống Mỹ.
Bóng đá, một lĩnh vực dường như chẳng liên quan gì tới công nghệ cũng đang đưa Big data vào để nâng cao hiệu quả hoạt động. Ví dụ điển hình là hai câu lạc bộ bóng đá ngoại hạng Anh Manchester United và Real Madrid. Họ ý thức được tác động của nó và thậm chí còn cho rằng “đã đến lúc câu lạc bộ của chúng ta tạo sự khác biệt không phải bằng các cầu thủ mà bằng trí tuệ nhân tạo”. Ông bầu của Real Madrid trước khi ra bất kỳ một quyết định nào với đội bóng, ngoài việc hội ý với các chuyên gia tư vấn còn dựa trên thông tin khuyến cáo từ hệ thống Big data. Cơ sở dữ liệu đầu vào chính là thực trạng và năng lực của các cầu thủ, hiệu quả của các đối thủ, xu hướng của các giải đấu cũng như các số liệu thống kê trong thời điểm hiện tại... Dù không có số liệu chính xác rằng hệ thống này đã chiếm bao nhiêu phần trăm ảnh hưởng trong các quyết định của huấn luyện viên đội bóng song không thể phủ nhận nó đã giúp họ trở thành một trong những CLB bóng đá hàng đầu thế giới.
 
Giải pháp nào cho các doanh nghiệp Việt?
 
Quay trở lại Việt Nam, các doanh nghiệp của chúng ta đang ở đâu trong sự quá trình tổng hợp dữ liệu, phân tích dữ liệu để phục vụ hoạt động kinh doanh? Đại đa số doanh nghiệp đều có lưu giữ số liệu, ít ra là các số liệu sản xuất kinh doanh, xuất nhập hàng hóa để biết được doanh thu tháng này, năm này như thế nào? Tăng hay giảm? Vì sao lại như vậy?
 
Khái niệm Big data đã vào Việt Nam được một thời gian đủ dài để các doanh nghiệp nghe tới nó. Tuy nhiên việc áp dụng hay có ý định triển khai chỉ chủ yếu tập trung ở các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghệ bởi phần lớn doanh nghiệp trong nước đều là doanh nghiệp quy mô vừa và nhỏ, với nguồn lực tài chính hạn chế. Trong khi đó, đầu tư cho Big data nghe có vẻ cần rất nhiều tiền và hơn nữa là những thông tin mà hệ thống hứa hẹn đem lại như: xu hướng thị trường sắp tới sẽ ra sao? Doanh nghiệp nên làm gì? Họ đều có thể đạt được nhờ nhân lực của mình, không cần đến hệ thống.
Đó là câu chuyện của những doanh nghiệp nhỏ, chưa ý thức được tác động của nền kinh tế số. Trong một nền kinh tế mà công nghệ đang có tác động rất lớn, liệu trong vài ba năm nữa họ có thể đưa ra nhận định về xu hướng của thị trường đủ nhanh và đủ chính xác để giành được lợi thế cạnh tranh với các đối thủ? Câu trả lời không ai dám chắc và có lẽ sẽ là không nếu các đối thủ của họ có Big data.
 
Bài toán làm sao để triển khai Big data thực sự đã không còn quá khó và đắt đỏ như mọi người vẫn nghĩ. Thuê ngoài là lựa chọn phù hợp với tình hình của Việt Nam bởi hiện đã có rất nhiều doanh nghiệp cung cấp giải pháp này. Tất cả những gì doanh nghiệp cần quan tâm là lựa đối tác tin cậy cho mình. 
 
Tất nhiên đối tác sẽ tư vấn cho doanh nghiệp về quy mô và cách thức triển khai song theo khuyến nghị của các chuyên gia có kinh nghiệm thì các doanh nghiệp Việt không nên đầu tư ngay lập tức một hệ thống đầy đủ và toàn diện. Trước hết nên phát triển theo hướng “lai” (hybrid) để tối ưu hóa các yếu tố chi phí, dung lượng lưu trữ và nhu cầu hiện tại, rút ngắn thời gian triển khai và giảm rủi ro. Mô hình triển khai này đang rất phổ biến trên toàn thế giới.
 
Ngoài chi phí, nếu còn e ngại về tính bảo mật của việc lưu trữ tất cả các dữ liệu doanh nghiệp có lên đám mây thì hãy khoan nghĩ tới nó. Không ai chắc chắn rằng dữ liệu sẽ không bị tấn công nhưng hãy yên tâm bởi tất cả các hãng lớn, kể cả các hãng công nghệ đều đang dùng phương thức này và đối tác cung cấp dịch vụ sẽ cập nhật những công nghệ, chính sách bảo mật mới nhất.
 
Thực sự sẽ không phải là “quá” nếu nói rằng Big data là cơ hội để doanh nghiệp đón đầu xu thế, chuẩn bị một tương lai vững chắc cho mình. Những bài học thành công trên thế giới cũng không phải là điều gì quá xa vời, các doanh nghiệp Việt cũng hoàn toàn có thể đạt được.
 
P.V
 
 
.
.
.

.
.
.